Znaczenie kliniczne wczesnego wykrywania polipów jelita grubego w populacji osób dorosłych jest dobrze ugruntowane. Biorąc pod uwagę fakt, że większość przypadków raka jelita grubego powstaje w sekwencji gruczolak – rak, usuwanie nowotworów w fazie zmian łagodnych jest najskuteczniejszą metodą zapobiegania zachorowalności na ten nowotwór złośliwy przewodu pokarmowego.

Rak trzustki należy do najgorzej rokujących nowotworów złośliwych. Śmiertelność w przebiegu raka trzustki jest od lat na stałym poziomie – pomimo istotnego postępu medycyny. Jedynie u osób, u których rozpoznaje się tę chorobę na bardzo wczesnym etapie (nierzadko przypadkowo) istnieją pewne szanse na skuteczniejsze leczenie.

W ostatnim wydaniu Digestive Disease and Sciences ukazała się kolejna praca z cyklu Stanford Multidisciplinary Seminars. Tym razem dotyczyła ciekawego i coraz bardziej aktualnego problemu eozynofilowego zapalenia przewodu pokarmowego. Jak zawsze, dyskusja nad omawianym problemem, poprzedzona została przedstawieniem ciekawego przypadku klinicznego ilustrującego najważniejsze aspekty związane z daną problematyką.

Przełyk Barretta wiąże się ze wzrostem ryzyka rozwoju raka gruczołowego przełyku. Ten wzrost szacowany jest na około 10- do 55-krotny. W ostatnich latach obserwuje się wzrost częstości występowania zarówno przełyku Barretta, jak i gruczolakoraka tego narządu. Dotyczy to zwłaszcza krajów wysoko rozwiniętych. Na przykład w USA częstość występowania gruczolakoraka przełyku wzrosła u obywateli rasy kaukaskiej z 0.4 do > 3/100000 osobolat w ciągu ostatnich 35 lat. Dlatego tak istotne jest poszukiwanie czynników ryzyka rozwoju obu stanów patologicznych, a zwłaszcza przełyku Barretta, który jest stanem przednowotworowym.

Gruczolaki jelita grubego spotykane są nawet u 40% osób po 60 roku życia. Uważa się, że większość przypadków raków jelita grubego powstaje na tle gruczolaka, w utkaniu którego z czasem dochodzi o rozwoju zmian morfologicznych w kierunku dysplastycznym. Dlatego też czynniki ryzyka rozwoju raka jelita grubego powinny być tożsame z czynnikami ryzyka powstania gruczolaka w tej części przewodu pokarmowego.

Manifestacje szeregu schorzeń niegastroenterologicznych mogą dotyczyć przewodu pokarmowego. Ich znajomość jest szczególnie istotna z internistycznego punktu widzenia. W jednym z ostatnich wydań Journal of Gastroenterology and Hepatology ukazała się ciekawa praca autorów amerykańskich, którzy scharakteryzowali problem gastroenterologicznych manifestacji chorób rozrostowych układu hematopoetycznego.

Spontaniczne bakteryjne zapalenie otrzewnej (ang. spontaneous bacterial peritonitis – SBP) jest częstym zjawiskiem u chorych z wodobrzuszem w przebiegu marskości wątroby. Jednym z elementów patogenetycznych SBP są zaburzenia w zakresie flory bakteryjnej jelita. Z drugiej strony należy zauważyć, że powszechnie stosuje się w tej grupie chorych leki hamujące sekrecję kwasu solnego – głównie inhibitory pompy protonowej (ang. proton pump inhibitors – PPI) oraz blokery receptora H2.

Jednym z kluczowych elementów holistycznego podejścia do leczenia chorych z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit (IBD) jest kwestia profilaktyki chorób zakaźnych. Wynika to przede wszystkim z faktu, że nierzadko ostra choroba infekcyjna może doprowadzić do zaostrzenia przebiegu IBD. Z drugiej strony, co może nawet istotniejsze, chorzy z IBD często otrzymują leki immunosupresyjne, które mogą zmieniać przebieg kliniczny poszczególnych chorób zakaźnych, a także stanowić istotne utrudnienie w ich leczeniu.

Rola enteroskopii dwubalonowej (DBE – ang. double-baloon enteroscopy) w populacji osób dorosłych jest już dobrze poznana. Technika ta pozwala na ocenę morfologii jelita cienkiego, uzyskanie materiału do analizy histologicznej, daje także pewne możliwości terapeutyczne (np. tamowanie krwawienia z jelita cienkiego). Mniej natomiast wiadomo o miejscu i znaczeniu tej procedury diagnostyczno-terapeutycznej w populacji dziecięcej.

Najpoważniejszym z częstych powikłań endoskopowej cholangiopankreatografii wstecznej (ERCP) jest ostre zapalenie trzustki (OZT). Częstość tego powikłania szacuje się według różnych źródeł na 1 – 30% wykonywanych ERCP. Jedną ze strategii zapobiegania temu powikłaniu jest stosowanie protez przewodu trzustkowego (ang. pancreatic stents – PS).